خلاصه
سندروم درد عملکردی آنورکتال یک بیماری بسیار ناتوانکننده است که تأثیر منفی قابلتوجهی بر کیفیت زندگی بیمار دارد. در بسیاری از بیماران، پروکتالژی مزمن (درد مزمن مقعدی) ناشی از انقباض پارادوکسیکال عضلات کف لگن و دیسسینرژی بین قفسه سینه، شکم و کف لگن است.
استفاده از دیاترمی با امواج رادیوفرکانسی با سیستم الکترودهای استاتیک، همراه با بیوفیدبک، یک روش توانبخشی مؤثر برای بیماران مبتلا به سندروم درد عملکردی آنورکتال محسوب میشود، زیرا موجب کاهش درد و انقباض پارادوکسیکال عضله لواتورآنی (levator ani) شده و کیفیت زندگی بیماران را بهبود میبخشد.
پیشزمینه
سندروم درد عملکردی آنورکتال، که با عنوان پروکتالژی مزمن نیز شناخته میشود، یک اختلال بالینی نسبتاً فراموششده و اغلب با سندرومهای دیگر مانند ولوودینیا یا پروکتالژی حاد اشتباه گرفته میشود. این بیماری در بسیاری از بیماران سبب ناتوانی قابلتوجه و کاهش کیفیت زندگی میگردد.
در بسیاری از بیماران، پروکتالژی مزمن ناشی از انقباض پاردوکسیکال عضلات کف لگن است و با عدم هماهنگی عملکردی بین عضلات قفسه سینه، شکم و کف لگن همراه است. برای کاهش علائم این نوع دردهای عملکردی آنورکتال، از روشهای توانبخشی مختلفی استفاده میشود که هدف آنها افزایش ریلکسیشن عضلات کف لگن است؛ با این حال، برای بهبود دینامیک دفع در بیماران مبتلا به سندروم لواتورآنی، تنها روش بیوفیدبک در مطالعات تصادفیشده کارآیی خود را نشان داده است.
هدف از این مطالعه، بررسی این است که آیا یک پروتکل توانبخشی شامل بیوفیدبک مانومتریک و دیاترمی رادیوفرکانسی میتواند موجب کاهش درد و انقباض پارادوکسیکال عضله لواتورآنی و بهبود کیفیت زندگی در بیماران مبتلا به درد عملکردی آنورکتال شود یا خیر.
روش کار
این مطالعه بهصورت آیندهنگر (prospective) روی ۳۰ بیمار (۲۰ زن و ۱۰ مرد) مبتلا به سندروم درد عملکردی آنورکتال و انقباض پارادوکسیکال کف لگن انجام شد. بیماران از سپتامبر ۲۰۲۱ تا می ۲۰۲۲ در بخش جراحی عمومی، کمتهاجمی، انکولوژی و جراحی چاقی بیمارستان دانشگاهی “Luigi Vanvitelli” ناپل، ایتالیا مورد بررسی قرار گرفتند.
همه بیماران ابتدا ویزیت تخصصی کولورکتال شدند و سپس مانومتری آنورکتال و ارزیابی فیزیوتراپی (با امتیاز Brusciano ) انجام شد.
پروتکل درمانی شامل ۱۰ جلسه توانبخشی کف لگن بهصورت هفتگی و هر جلسه حدود ۴۵ دقیقه بود.
در طول هر جلسه، بیماران ابتدا به مدت ۱۰ دقیقه تحت درمان دیاترمی / رادیوفرکانسی(تکارتراپی) با الکترود مقاومتی استاتیک روی دیافراگم قرار گرفتند. در این مرحله تحت نظارت فیزیوتراپیست از آنها خواسته میشد تنفس دیافراگمی انجام دهند و بهصورت آگاهانه عضلات کف لگن خود را حس کنند.
سپس دیاترمی/رادیوفرانسی با الکترودهای خازنی (۵ دقیقه) و مقاومتی (۱۰ دقیقه) در ناحیه کمری انجام شد.
در پایان، بیماران به مدت ۱۵ دقیقه بیوفیدبک مانومتریک انجام دادند (تمرینات تونیک و فازیک) تا بهصورت آموزشی یاد بگیرند چگونه بهطور ارادی عضله اسفنکتر خارجی مقعد را شل کنند.
متغیرهای ارزیابیشده عبارت بودند از
شدت درد (بر اساس مقیاس VAS از ۰ تا ۱۰)
پرسشنامه CRAIQ-7 (برای سنجش تأثیر بیماریهای مقعدی و رکتال بر کیفیت زندگی)، که در ابتدا، سه ماه بعد و در پایان درمان تکمیل شد.
نتایج
پس از ۱۰ هفته درمان، ترکیب دیاترمی رادیوفرکانسی (تکارتراپی) و بیوفیدبک مانومتریک در کوتاهمدت مؤثر بود. نتایج نشان داد:کاهش امتیاز درد در مقیاس VAS، بهبود امتیاز پرسشنامه CRAIQ-7 (یعنی ارتقای کیفیت زندگی) و افزایش درصد ریلکسیشن عضلات مقعدی در مانومتری آنورکتال
نتیجهگیری
استفاده از دیاترمی رادیوفرکانسی با سیستم الکترودهای استاتیک، همراه با بیوفیدبک، یک گزینهی توانبخشی مؤثر برای بیماران مبتلا به سندروم درد عملکردی آنورکتال به شمار میرود، زیرا موجب کاهش درد، کاهش انقباض پارادوکسیکال عضله لواتورآنی و بهبود کیفیت زندگی بیماران میشود.
لینک دسترسی به مقاله
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37556746/